Kleurrijke commissies voor Groninger Kerken

Tekst: Dick Vos | Beeld: Groninger Kerken

Groninger Kerken laat de organisatie van activiteiten in haar gebouwen over aan Plaatselijke Commissies. Sleutels tot succes: een brede samenstelling en de grote mate van vrijheid. Ongepaste evenementen? In de praktijk voelt iedereen wel aan wat wel en niet kan.

In Groningen zijn meer dan honderd monumentale kerkgebouwen overgedragen aan Groninger Kerken, voorheen Stichting Oude Groninger Kerken. Naast het behoud van deze kerken voor de toekomst, wil deze stichting
de belangstelling voor religieus erfgoed als bakens van maatschappelijke betekenis bevorderen. De kerken van de stichting zijn daarom toegankelijk voor een breed publiek en gebruik wordt gestimuleerd.

Klein Wetsinge
Het beheer en het gebruik van zo’n negentig kerken is in handen van een Plaatselijke Commissie (PC). Een klein aantal kerken wordt voltijds terug gehuurd door de kerkelijke gemeente, die het gebouw eerder aan de stichting overdroeg. Her en der huurt de kerkelijk gemeente het gebouw structureel van de PC voor haar zondagse diensten en incidenteel voor rouw en trouw. Er is dan sprake van gecombineerd gebruik.
In een paar gevallen is het anders geregeld. De kerk in Klein Wetsinge wordt gehuurd door een horecaonderneemster die er onder meer exposities en boekenmarkten organiseert. Ze combineert dit met een hapje en een drankje. De Amshoff, de kerk in Kiel-Windeweer, is trouwlocatie en conferentiecentrum.

Eén euro
Wanneer een kerk terug gehuurd wordt, heeft de kerkelijke gemeente volledige zeggenschap over het gebruik ervan. Eigen activiteiten kunnen er plaatsvinden, en ook eventuele verhuur aan derden is de verantwoordelijkheid van de gemeente. De gemeente beheert het gebouw, betaalt faciliteiten als gas en licht en draagt zorg voor schoonmaak en klein onderhoud.
Door de overdracht van het bezit van het gebouw, draagt de plaatselijke gemeente vooral het behoud van het monument voor de langere termijn over aan Groninger Kerken. Ze is niet meer verantwoordelijk voor zaken als groot onderhoud en het aanvragen van monumentensubsidies, wat arbeidsintensief is en specifieke kennis vraagt. Groninger Kerken neemt het kerkgebouw gewoonlijk over voor een symbolisch bedrag van één euro. Naast het gebouw geeft de verkoper een ‘bruidsschat’ mee, met als vuistregel een bedrag ter grootte van tien jaar onderhoud.

Verhuur
In veel gevallen kan of wil de kerkelijke gemeente het gebouw niet terug huren. Ze is te klein geworden of deel geworden van een groter kerkelijk verband waardoor haar diensten en andere activiteiten plaatsvinden in
een dorp verderop. Een PC neemt dan de organisatie van het gebruik over en wordt geacht er activiteiten te organiseren als concerten, toneel, exposities en lezingen. Daarnaast is verhuur voor feesten en partijen, rouw
en trouw mogelijk. Groninger Kerken ondersteunt de PC’s waar nodig en mogelijk.

Lees dit artikel verder in Kerkmagazine juni 2025. U kunt dat hier downloaden.